Obchody Święta Zmarłych w Meksyku są barwne i głośne. To kolorowe parady, trupie makijaże, przystrajanie domów i miast oraz czuwanie lub zabawa na cmentarzu przez całą noc. Więcej o historii, obchodach i symbolice święta, a także niespodziankach czekających w świątecznym Mexico City przeczytacie w poprzednim wpisie >>

O ile skupiał się on na tym, co zaoferowało nam Dia de Muertos za dnia, poniżej nieco o tym, jakie niespodzianki szykowała dla nas meksykańska noc.

Zdecydowaliśmy się na spędzenie jej w Xochimilco, części miasta Meksyk słynącej z tradycyjnych, lecz bardziej kameralnych obchodów niż w centrum stolicy. Xochimilco to także miejsce znane z kanałów, które są pozostałością po precyzyjnym systemie transportu wodnego zbudowanego przez cywilizację Meszików (Azteków).

Przyjazd do Xochimilco 

Do Xochimilco dotarliśmy pod wieczór, teoretycznie w sam raz, aby wziąć udział w obchodach święta. Początki wieczoru nie zwiastowały jednak niczego dobrego. Zarezerwowany przez nas nocleg “kilka minut piechotą od kanałów” okazał się od nich oddalony 20 minut jazdy samochodem (którego na imprezę nie zamierzaliśmy zabierać). Dowiedzieliśmy się zresztą o tym po uprzednim odwiedzeniu pobliskiej wioski, którą wzięliśmy za centrum wydarzeń właśnie ze względu na bliską odległość od naszej kwatery. Tam powiedziano nam, że w wiosce jest już właściwie po wszystkim, a nad kanały czeka nas około pół godziny jazdy.

Nasze nieco zrezygnowane spojrzenia przyciągnęła stojąca samotnie taksówka. Po dłuższej chwili zastanowienia załadowaliśmy się do środka i poprosiliśmy o kurs nad kanały Xochimilco (raczej nas nie naśladujcie, gdyż w Meksyku odradza się korzystania z taksówek “z ulicy”. Znacznie bezpieczniej jest zadzwonić do konkretnej korporacji). Podróż odbyła się na szczęście bez zakłóceń i dwa kwadranse później wysiedliśmy przy charakterystycznych dla Xochimilco kolorowych łódkach. 

Od początku było tu jednak podejrzanie cicho, a na ulicach nie działo się właściwie nic. Od czasu do czasu spotykaliśmy poprzebieranych mieszkańców, trafiliśmy do garażu robiącego za horror house, jednak hucznej zabawy nic nie zapowiadało. Nieco zrezygnowani zaczęliśmy błąkać się po okolicy analizując jak daleko mamy stąd do najbliższego cmentarza. A było daleko na tyle, że postanowiliśmy udać się tam dopiero następnego dnia, by choć zobaczyć przystrojoną świątecznie nekropolię. Było to poniżej naszych oczekiwań, ale cóż, w podróży nie wszystko wychodzi tak, jak byśmy chcieli. I gdy już nieco zniechęceni wędrowaliśmy po uliczkach Xochimilco, usłyszeliśmy w oddali śpiewy i dźwięki muzyki. Z początku ciche, jednak narastające z każdym krokiem. Niedługo później dostrzegliśmy majaczące w oddali postaci, które już niebawem okazały się kierować prosto na nas.

Parada podczas Dia de los Muertos  

I tak tajemnica pustek w mieście została rozwiązana. Kiedy my błąkaliśmy się po uliczkach Xochimilco, jego mieszkańcy zebrali się w jednym miejscu, by niebawem ruszyć przez miasto w roztańczonej paradzie. Znalazłszy się na drodze rozbawionego tłumu, ruszyliśmy w miasto wraz z nim, znów poniekąd przez przypadek znajdując się w centrum wydarzeń. Przeszliśmy tak razem kilka kilometrów, aż do momentu gdy impreza zaczęła przygasać, a ludzie rozeszli się, by poczynić przygotowania do dalszej części wieczoru.

Pech chciał, że do najbliższego cmentarza mieliśmy spory kawałek, a opcje transportu nie rozpieszczały. Postanowiliśmy zatem coś zjeść i przemyśleć co zrobić z tak pięknie rozpoczętym wieczorem. Głód mieliśmy chyba wypisany na twarzach, bo po chwili zaczepił nas jeden z miejscowych i zaproponował spacer do jego knajpki. Spacer okazał się skakaniem z łódki na łódkę, bo tylko tak można było dostać się do miejsca, które i z knajpką jak się okazało niewiele miało wspólnego. Na ganku stał po prostu prowizoryczny grill, obok skrzynka piwa z pobliskiego sklepu i leciwy boombox grający lokalne przeboje. Klimat w sam raz na ogarnięcie kilku tacos i quesadilli. Ponieważ przestrzeni nie było tam zbyt wiele, a pan naganiacz skutecznie pozyskiwał klientów, po pewnym czasie postanowiliśmy zwolnić miejsce kolejnym głodnym, a sami (skacząc po łódkach) udaliśmy się dalej.

Nowe znajomości

Nadal bez konkretnego planu, postanowiliśmy wstąpić jeszcze na jedno. Padło na kameralny lokal Senora Michel, gdzie biesiadowało już nieco uczestników niedawnej parady. Zamówiliśmy po piwie, później drugim, coraz lepiej zaznajamiając się z (jak się okazało) właścicielem lokalu. Alex spędził kilka lat w Europie, co znacznie wpłynęło na jego znajomość angielskiego i podniosło poziom naszej konwersacji (hiszpańskim operowaliśmy bowiem wówczas na poziomie podstawowym). Do rozmowy przyłączało się coraz więcej znajomych Alexa, bawiących się wcześniej w pokoju na zapleczu. Na stół wjechały przekąski i kolejne trunki a atmosfera stawała się coraz bardziej swobodna. I kiedy wydawało się, że jesteśmy w środku imprezy, Alex oznajmił, że niestety niebawem musi zamknąć lokal. Wyjaśnił, że wszyscy razem wybierają się na cmentarz.

“A może chcecie jechać z nami!?” 

“Serio?”

“Chodźcie, w Święto Zmarłych nie może ominąć was najlepsze!”

Długo nie daliśmy się prosić. Krótka wymiana spojrzeń i już po chwili wsiadaliśmy do jednego z dwóch jadących na cmentarz samochodów. Poza nadmiarową liczbą osób musiały się w nich zmieścić duże głośniki i spory zapas piwa, po który zatrzymaliśmy się po drodze. Tak zaopatrzeni, około pół godziny później znaleźliśmy się na miejscu.

Noc na cmentarzu – esencja Dia de Muertos

Kolorowe przebrania i trupie makijaże, przystrojone miasta i głośne parady, wszystko to składa się na niesamowity klimat meksykańskiego Święta Zmarłych. Jednak nic z wyżej wymienionych nie równa się atmosferze, panującej w nocy na miejscowych cmentarzach. Gdy dojechaliśmy na miejsce lekko po północy, nekropolię wypełniały tłumy. Przystrojone aksamitkami groby stają się centrum wydarzeń tej nocy. Zgromadzeni wokół nich ludzie zachowują się bardzo różnie. Jedni czuwają przy nagrobkach w skupieniu, drudzy tylko rozmawiają, inni jedzą i piją (z naciskiem na to drugie), jeszcze inni śpiewają i tańczą. Przy niektórych mogiłach odbywa się regularna impreza, z akompaniamentem orkiestry lub sporej wielkości głośników. Wszystkich zaś łączy jedno – oczekują powrotu zmarłych bliskich na tę jedną noc. Cmentarze wypełnia tej nocy niesamowita energia, a dudnienie basów niesie się kilometrami nad miastami Meksyku. 

Dla większości Meksykanów święto zmarłych nie jest świętem smutnym. Dia de los Muertos to czas radosnego wspominania tych, którzy odeszli oraz nadziei, że kiedyś wszyscy spotkamy się w lepszym świecie po drugiej stronie. 

Ten, jak i wiele innych tematów mieliśmy okazję poruszyć, pozostając na cmentarzu do 4.00 nad ranem. Udział w świątecznych obchodach był dla mnie jednym z najważniejszych doświadczeń podczas wizyty w Meksyku, a wspomnienie towarzyszącej mu atmosfery do dziś budzi we mnie niemałe emocje. Jestem wdzięczna, że meksykańscy znajomi umożliwili nam spędzenie tej niezwykłej nocy razem z nimi i że świąteczna noc właśnie tak się potoczyła. Lepiej po prostu nie mogła.

Zobacz obchody Dia de Muertos w Mexico City >>

Meksyk samochodem – sprawdź czy to dobry pomysł >>

Artykuł Magiczna noc na cmentarzu – Dia de Muertos w Xochimilco pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Najstarsze drzewo

Do dziś Anuradhapura pozostaje jednak jednym z najważniejszych centrów Buddyzmu na świecie, a to za sprawą rosnącego tu Śri Maha Bodhi – świętego drzewa Bo, wyhodowanego ze szczepu figowca, pod którym doznał Oświecenia medytujący Budda. Sadzonkę na wyspę przywiozła córka króla Indii – Asioki, Sanghamitta, wypełniając tym samym misję szerzenia buddyzmu na Cejlonie.

Bo jest najstarszym posadzonym przez człowieka drzewem na świecie, z udokumentowaną historią. Zasadzono je w 288 roku p.n.e., a wierni pielęgnują je już od 23 stuleci, nie zaprzestając opieki nawet w okresach gdy miasto ulegało podbojom Tamilów.

Anuradhapura – wśród ruin starożytnego miasta

Wśród ruin starożytnego miasta zachowało się kilka buddyjskich świątyń i pałaców. Między innymi ruiny Brązowego Pałacu. Okazałej, dziewięciokondygnacyjnej budowli zdobionej niegdyś srebrem i kamieniami szlachetnymi. Wbrew pozorom, nie był to przybytek królewski, lecz mnisi. Dziś pozostał po nim las 1600 przekrzywionych w różnych kierunkach kolumn.

Stare miasto Anuradhapura wpisane jest na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Z jego monumentalnej zabudowy nie pozostało może zbyt wiele, jednak rozległość zalesionego terenu i mnogość ruin działa na wyobraźnię, w której odżywa obraz świetności dawnej stolicy.

Artykuł Anuradhapura – strażnica świętego drzewa pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Jak niektórzy zapewne zauważyli, w zeszłym roku przez nasz kraj przetoczyła się fala wyjątkowo kolorowych imprez. Zgromadzeni w różnych punktach miast ludzie tańczyli, skakali, puszczali bańki i przede wszystkim obsypywali się różnokolorowymi proszkami. Eksplozja barw wprowadzała ich w niesamowity nastrój, doprowadzając niemalże do ekstazy (takie przynajmniej można było odnieść wrażenie).

Tego rodzaju eventy w Polsce odbyły się po raz pierwszy, ich historia sięga jednak ponad 2000 lat p.n.e. i ma podłoże głębsze niż zaspokojenie chęci zabawy i pokolorowania świata. Impreza nawiązuje bezpośrednio do hinduskiego święta Holi, celebrującego nadejście wiosny, narodzin nowego oraz zwycięstwa dobra nad złem.

Nazwa święta i symbolika:

Nazwa święta pochodzi od imienia Holiki – siostry demonicznego króla Hiranyakashipu. Zaborczy władca demonów pragnął, by wszyscy ludzie wyznawali właśnie jego. Sprzeciwił mu się jednak nawet jego syn, Prahalad, wznoszący modły do dobrego Wisznu. Spotkać miała go za to śmierć. Odporna na ogień Holika weszła z Prahaladem w płomienie, mające go pochłonąć. Nieoczekiwanie role się odwróciły. Odporność Holiki działała tylko wówczas, gdy ta wchodziła w ogień samotnie. Płomienie zaczęły trawić jej ciało, Prahalad zaś ocalał za sprawą żarliwych modłów do Wisznu. Tuż przed śmiercią Holika zrozumiała swój błąd i błagała o wybaczenie. Prahalad ulitował się nad ciotką i zasądził, że raz w roku jej imię zostanie przez ludzi wspomniane. Zdarzenie to upamiętniają ogniska, przy których Hindusi tańczą i składają ofiary.

 Święto, choć obchodzone podobnie w całym kraju, nie odnosi się wszędzie do tych samych Bogów i wydarzeń. Na północy Indii poświęcone jest ono Krysznie, zaś na południu, bogu miłości – Kamie. A skąd kolory? Tu musimy cofnąć się do czasów tuż po narodzinach Kryszny. Otóż jego wujek, obawiający się o wysoką pozycję nowo narodzonego boga, postanowił go uśmiercić. Wysłał kobietę-demona, o imieniu Putana, która miała otruć Krysznę swym mlekiem. Kryszna wyssał jednak z jej piersi nie tylko mleko, lecz również krew, pozbawiając demona życia, a ratując swoje. W wyniku przyjęcia krwi i trucizny, skóra niemowlęcia znacznie jednak pociemniała (Kryszna znaczy właśnie ciemny, czarny). Wiele lat później, gdy Kryszna zakochał się w Radha (uważaną za żonę lub kochankę boga), ubolewał nad tym, że jej skóra jest idelanie jasna, jego zaś ciemna. Wówczas matka poradziła mu, by pokolorował twarz ukochanej na kolor, który podoba mu się najbardziej. Kryszna skorzystał z porady i od tej pory malowanie ciała ma przynieść zdrowie, szczęście i pomyślność.

Podczas Holi składane są również czerwone kwiaty z drzewa asioki, symbolizujące nową krew płynącą w żyłach oraz miłość.

Rozkład jazdy:

W 2014 roku obchody Święta Holi w Indiach przypadały na 17 i 18 marca.

W Polsce rozkład imprez przedstawiał się następująco:

• Warszawa – 30 maja – tu zdjęcia z  imprezy
• Lublin – 6 czerwca
• Katowice – 7 czerwca
• Kraków – 8 czerwca
• Łódź- 14 czerwca
• Wrocław – 21 czerwca

Po wszelkie bieżące informacje i aktualizacje  najlepiej sięgać tutaj.

W najbliższym czasie Święto Kolorów odbędzie się w Warszawie. Organizuje je Dom Kultury Włochy wspólnie z Indyjsko-Polskim Stowarzyszeniem na Rzecz Rozwoju Kultury. Wydarzenie odbędzie się 23 marca, w Okęckiej Sali Widowiskowej. Zabawie proszkami towarzyszyć będą koncerty muzyki indyjskiej, wystawy fotografii i rękodzieła oraz ponoć impreza z dj-em.

Artykuł Festiwal Kolorów – czyli Holi po polsku pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Stąd góra znana jest w Europie głównie jako Szczyt Adama (Adam’s Peak), a nie Sri Pada czy Samanalakanda, jak ma to miejsce w Azji. Tajemnicze wgłębienie w skale czyni wzniesienie miejscem kultu wielu religii i celem licznych pielgrzymek. Jest zarazem ciekawym przykładem tego, z jaką ochotą rozmaite religie roszczą sobie prawa do rzekomych cudów.

Jak by nie było, jest to bodajże jedyna góra na świecie, mająca znaczenie dla tak wielu wyznawców, co stanowi o jej wyjątkowości. Jedni idą tam więc dla Buddy, drudzy dla Adama. Jeszcze inni pokonują pnącą się stromo drogę dla siebie i pięknych widoków, zachwycających zwłaszcza, gdy na szczycie budzi się dzień.

Wspinaczka na Szczyt Adama

Aby wspiąć się na górę przed wschodem słońca, o którego pięknie krążą na Sri Lance legendy, wyruszamy o 2:00 w nocy. Pobudka po 3 godzinach snu nie jest prosta, zwłaszcza gdy ma się w perspektywie pokonanie ponad pięć i pół tysiąca schodów. To właśnie one, początkowo łagodne, im dalej coraz bardziej strome, prowadzą do celu. Światła latarni rozstawionych wzdłuż stopni rzucają lekki blask, znacząc w mroku wijącą się ścieżkę na szczyt.

Z początku wydaje się on całkiem niedaleki, jednak pokonując kolejne meandry krętej drogi i tracąc go z oczu, by znów odzyskać, stwierdzałam, że przed nami wciąż jeszcze długa droga. Na pewnym etapie (dla każdego zapewne innym) zmęczenie daje nieco o sobie znać. Nie ma się jednak co nad sobą rozczulać, zwłaszcza mijając wspinających się staruszków, nierzadko nawet o kulach. Niektórzy o własnych siłach, inni wsparci na barkach członków rodzin, powoli, ale konsekwentnie zbliżają się do celu. Na trasie panuje zresztą prawdziwa różnorodność. Równie często natykamy się na ludzi starszych, co na dzieci, osoby idące samotnie, jak i całymi rodzinami, mijamy mnichów odzianych w szaty i młodzież w strojach prawie plażowych. Wszyscy w swoim tempie zmierzają na szczyt lub już z niego wracają.

Na trasie mijamy kilka straganów, gdzie można coś zjeść lub napić się herbaty. Ceny rosną co prawda wraz z wysokością, jednak nie będzie to spustoszenie dla kieszeni :) Chętni mogą nawet skorzystać z dobrodziejstw leczniczego masażu.

Na Szczycie Adama

Docieramy na górę około 5.00. Nieco za wcześnie. Słońce wzejdzie za godzinę, a tu zimno jak cholera. Założyłam już wszystkie warstwy ubrań, które ze sobą zabrałam (mało tego nie było). Niestety okazały się niewystarczające. Po dość dokładnym zbadaniu szczytu z każdej strony, musiałam schronić się w jednym z przyświątynnych budynków. Jak się okazało, nie byłam jedyna. Wewnątrz budynku przywołującego na myśl jakiś schron, zebrał się już spory, zmagający z zimnem tłum, a ludzi wciąż przybywało.

Wschód słońca na Adam’s Peak

Nagle wszyscy zaczęli kierować się do wyjścia. A więc już czas. Większość osób zebrała się na schodach przy świątyni, wpatrując się w stronę słońca… a raczej w stronę, z której powinno się ono pojawić. W ostatniej chwili zostało jednak przyćmione przez chmurę. Nie szkodzi. Ciemność powoli rzedła, gasły tak liczne wcześniej gwiazdy, a opadające mgły odsłoniły widok na okolicę.

Przy dobiegających ze świątyni dźwiękach bębnów, patrzyliśmy na zmieniający się krajobraz. Szczyty wyłaniały się zza chmur, by znów w nich zatonąć. Wszystko na tle nieba mieniącego się odcieniami różu, żółci, pomarańczy i błękitu. Stoimy tak jeszcze jakiś czas, chłonąc niesamowitą atmosferę. O zimnie całkiem zapomniałam.

Wracamy tą samą drogą. Wygląda jednak zupełnie inaczej. Dopiero teraz ukazują nam się zbocza porośnięte wiecznie zielonym lasem podzwrotnikowym, skryte wcześniej pod osłoną nocy. Przed nami jeszcze tylko pięć tysięcy schodów.

Adam’s Peak praktycznie:

• z położonej u podnóży szczytu wioski, Dalhousie (warto zdrzemnąć się tam przed wspinaczką), wchodziliśmy 3 godziny, raczej średnim tempem. Spotkaliśmy też osoby, które twierdziły, że podejście zajęło im 7 godzin.
• podejście na Adam’s Peak możliwe jest tylko od grudnia do maja – poza sezonem z uwagi na ulewy i ponoć mega wiatry, góra nie jest udostępniona do wspinaczki
• Sri Lanka to głównie upały. Mimo to, wybierając się w góry, zwłaszcza gdy na szczycie chcemy być nad ranem, naprawdę przydadzą się ciepłe ciuchy. Łącznie z czapką, szalikiem i innymi zimowymi wynalazkami

Artykuł Adam’s Peak – Góra Wszystkich Bogów pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.