Wyspy Zielonego Przylądka – kraina krajobrazowych kontrastów

Wyspy archipelagu są niezwykle zróżnicowane pod względem krajobrazowym. Od surowych pustkowi i plaż płaskiej, lecz ciekawej wyspy Sal, po strome zbocza pięknej Santo Antao. To właśnie na Santo Antao zobaczycie, że przylądek jest faktycznie zielony. Na innych wyspach możecie poczuć się oszukani ;)    

Zobacz zielone oblicze Cabo Verde i najpiękniejsze miejsca na wyspach »

Dystans mieszkańców

Zwłaszcza osoby podróżujące po Azji Południowo-Wschodniej, odczują sporą różnicą w traktowaniu ich przez miejscową ludność. Nie należy spodziewać się przejawów większego zainteresowania, a tym bardziej nadskakiwania lokalnej społeczności. Mieszkańcy są sympatyczni, ale dość rzadko inicjują interakcje. Jeśli pierwsi nawiążemy kontakt, możemy liczyć na miłą rozmowę, a gdy trzeba, pomoc. Jednak na pierwszy krok Kabowerdeńczyków, możemy się zwyczajnie nie doczekać :) Nie jest to oczywiście regułą. Nagabywać mogą Was taksówkarze na lotnisku i sprzedawcy pamiątek (tych jednak spotkaliśmy jedynie w bardziej turystycznej Santa Marii).

Gdy staliśmy z rozłożonymi mapami na środku nieznanego miasteczka, zarówno przechodnie jak i taksówkarze mijali nas jakby nigdy nic. Kiedy weszliśmy do przybytku z pokojami na wynajem, gospodarz był na tyle zajęty oglądaniem serialu, że zastanawialiśmy się czy wypada mu przerywać :) Gdy po jakichś 10 minutach nieśmiało zapytaliśmy o pokoje, gospodarz skupił na nas uwagę i zaczął zachwalać lokum. Podobnych sytuacji mogłabym wymienić wiele. Na Wyspach Zielonego Przylądka nie będziecie zatem turystyczną atrakcją i ważne by nie taktować w ten sposób lokalnej ludności. Odnosi się to zresztą do każdej części świata.

Obeznanie w świecie

Ile razy za granicą byliście uczestnikami dialogu:

• “Where are you from?
• From Poland.
• Aa, Holland! Nice :)”

Zdarzało się, prawda? Jednak nie na Cabo Verde. Tu słyszeliśmy raczej ”Oh, Poland. Gdańsk!” Dlaczego akurat Gdańsk, a nie papież czy Lewandowski? Otóż wielu Kabowerdeńczyków w Gdańsku było. Tu niemal każdy ma w rodzinie marynarza, któremu zdarzało się zawijać do naszego portu.

Wysokie ceny i zmienny asortyment

Gdy krótko po przyjeździe na wyspę Sal odwiedziliśmy pierwszy raz tutejszy sklep, przeżyliśmy lekki szok. Na półkach przeważały suchary i fasola w puszkach. W kolejnym sklepie sytuacja polepszyła się o parówki – także w puszkach ;) Na kolejnej odwiedzonej wyspie sklepy były bardzo dobrze zaopatrzone. Również gdy wróciliśmy na Sal okazało się, że pustki na półkach nie są sytuacją stałą.

Zaopatrzenie uzależnione jest tu bowiem od kursowania promów, z których regularnością bywa różnie. Gdy na wyspę statek dawno nie zawitał, półki pustoszeją, natomiast tuż po nowej dostawie znów jest w czym wybierać. To, o co jednak ciężko niezależnie od dostaw, to produkty krajowe. Na Wyspach Zielonego Przylądka produkuje się niewiele i zdecydowana większość dostępnych dóbr pochodzi z importu. Może to po części tłumaczyć fakt, iż ceny są tu wysokie (zbliżone do zachodnioeuropejskich).

Zobacz jak wygląda życie na Cabo Verde »

Promy – nieregularny transport

Sposoby przemieszczania się między Wyspami Zielonego Przylądka są dwa. Samolot – wyjście droższe i niezwykle proste (komunikacja lotnicza działa sprawnie i z wyspy na wyspę dostaniemy się bardzo szybko). Prom – rozwiązanie sporo tańsze, jednak nieprzewidywalne. Regularne połączenia kursują między Sao Vincente i Santo Antao, a także ze stolicy, Prai. Na innych relacjach promy pływają jak wypadnie.

Aby zasięgnąć informacji, najlepiej wybrać się do najbliższego portu i zapytać kiedy spodziewany jest najbliższy prom i w jakim kierunku. Czasem na wybrany statek trzeba czekać nawet dwa tygodnie, a i tak nie ma gwarancji, że przypłynie. Trzeba mieć też szczęście, żeby płynął bezpośrednio w miejsce docelowe.

Choroba morska

Mimo, że Kabowerdeńczycy często pływają i są mocno związani z morzem, wielu z nich cierpi na chorobę morską. Z niemałym zdziwieniem obserwowaliśmy zbolałe twarze współpasażerów na promach. Obsługa statków skrupulatnie rozdaje czarne torebki, pilnując, czy aby na pewno każdy został odpowiednio zaopatrzony. Jak na kraj wyspiarski sytuacja ta jest dość zaskakująca, nie znam niestety przyczyny tej przypadłości. 

Specyficzne konstrukcje

Na Cabo Verde znaleźć możemy sporo pomników i konstrukcji, a część z nich wydać się może specyficzna. Kraj ten nie jest oczywiście w takich zapędach osamotniony. Piszę o tym jednak, gdyż warto porozglądać się wokół i zwrócić uwagę na panującą w tym względzie różnorodność. Z biegiem lat na wyspach przybyło także sporo murali i wiele z nich godnych jest uwagi.

Problemy z rozbiciem namiotu

Wciąż nie tak turystyczne i rzadko zaludnione Wyspy Zielonego Przylądka wydają się miejscem idealnym na podróż z namiotem. Rzeczywistość szybko jednak weryfikuje wyobrażenia. Na Wyspie Sal przestrzeni nie brakuje, jednak niemal cały płaski teren widoczny jest z głównej drogi i ciężko rozbić się w miejscu choćby odrobinę ustronnym. Nie ma też mowy o jakimkolwiek cieniu, co w tamtejszym klimacie może doskwierać. Nie mówiąc o zbitym, twardym, nierzadko kamienistym podłożu, które również sprawy nie ułatwia.

Z kolei w górzystych terenach Santo Antao każdy płaski fragment ziemi jest na wagę złota i zostaje zaadaptowany na potrzeby mieszkańców. Pozostaje rozbicie pod dużym skosem lub na drodze. Nie oznacza to, że namiotu nie da się tam rozbić w ogóle, warto jednak zdawać sobie sprawę, że nie jest to tak proste, jak mogłoby się wydawać.

Grogue – owocowy trunek

W dość licznych sklepach  Zielonego Przylądka zobaczycie całe półki zastawione butelkami po sodkich napojach, głównie po Fancie. Mieszkańcy nie są jednak wielkimi fanami tego napoju i wcale nie występuje on tu w skali niespotykanej nigdzie indziej. Wspomniane butelki wypełnia napój, będący niekwestionowanym faworytem tubylców – grogue, który w takiej formie sprzedawany jest nie tylko na przydrożnych straganach, ale i w sklepach. 

Catchupa

Tak jak grogue można nazwać królem tutejszych trunków, tak niekwestionowaną królową kuchni jest catchupa. To danie bardzo pożywne i odżywcze, oparte głównie na specyficznie przygotowanej kukurydzy. Więcej o catchupie możecie przeczytać tu >>

Wszechobecny Facebook

Fakt korzystania z Facebooka dziwić nie powinien, gdyż używany jest powszechnie w wielu krajach. Na Cabo Verde odniosłam jednak wrażenie, że komputery nie służą tu absolutnie niczemu innemu. Ich posiadanie w domach nie było bardzo popularne i podczas mojego pobytu sporo osób wciąż korzystało z kafejek internetowych. Gdy je odwiedzałam, żaden z monitorów nie był wolny od charakterystycznego pożeracza czasu. Gdy ktoś korzystał z laptopa na ulicy czy w knajpce, sytuacja była ta sama. Muszę jednak zaznaczyć, że wyspy odwiedziłam kilka lat temu, sytuacja mogła zatem ulec zmianie.

A także:

Dzwonki do drzwi. Istnieją i służą dokładnie temu samemu, co u nas. I nie byłoby w nich nic dziwnego, gdyby nie umiejscowienie. Otóż często montowane są one niemal nad drzwiami. Taka lokalizacja znacznie utrudnia skorzystanie z nich osobie choćby mojego wzrostu. Może i jestem dość niska, ale Kabowerdeńczycy do wysokich bardzo nacji nie należą, więc tendencja nieco zastanawia.

Porozumiewanie się na Wyspach Zielonego Przylądka

Jeśli nie znasz kreolskiego, dobrze, żebyś znał/a portugalski. W tych językach na Wyspach Zielonego Przylądka porozmawiasz bez przeszkód. Angielski poza turystyczną Santa Marią był za moejgo pobytu raczej bezużyteczny, nawet w hotelach. Można próbować ratować się hiszpańskim, z różnym skutkiem. Wyjątkiem są tu znów sprzedawcy pamiątek, pochodzący głównie z Senegalu, którzy i po polsku potrafią zagadać. Ci jednak poza Santa Marią spotykani byli bardzo rzadko.

I pamiętajcie, na Cabo Verde każda wyspa to trochę inny świat, dlatego w miarę możliwości, nie ograniczajcie się do jednej.

Wyspy Zielonego Przylądka – noclegi

Spośród wysp Zielonego Przylądka to na wyspy Sal i Boa Vista najczęściej kierują turystów biura podróży. Szczególnie pełen hoteli kurort Santa Maria przygotowany jest na obsługę zorganizowanych wycieczek.

Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, by wybrać się tam na własną rękę i w ten sam sposób zorganizować noclegi. Oferta pokoi jest tu dość szeroka i z roku na rok coraz bardziej różnorodna. Nocleg na Sal możecie wybrać i zarezerwować tu >>

A na Boa Vista tu >>

• Choć jak wspomniałam Santa Maria oferuje przede wszystkim usytuowane wzdłuż plaży hotele, nie brakuje tu również apartamentów czy pokoi na wynajem. Tu możecie zapoznać się z aktualną ofertą wolnych miejsc i zarezerwować nocleg >>
• Stolica wyspy, Espargos, dysponuje dużo węższym zapleczem noclegowym niż turystyczna Santa Maria. Wybierając pokój warto według mnie skupić się na tych położonych w kameralnej, starszej części miasta. Zależy to oczywiście od indywidualnych upodobań. Propozycje noclegów w Espargos znajdziecie tu >>  

Jeśli wybieracie się na wyspę Santo Antao (co bardzo polecam) nie możecie pominąć wędrówek po ribeirach. Warto na nie poświęcić kilka dni, dlatego ważne jest, by miejsce noclegowe znajdowało się w ich pobliżu. Najdogodniejszymi punktami będą:

• Ribeira Grande (Povocao) – to przyjemne miasteczko pełne chaotycznych uliczek z nieco podniszczoną zabudową, ograniczone morzem i skalnym urwiskiem. Położone jest wzdłuż Ribeiry Grande i Ribeiry de Torre. Zarezerwuj nocleg w Ribeira Grande >>
• Paul (Vila das Pombas) – niewielkie miasteczko nad oceanem jest bramą do jednej z przepięknych ribeir, Ribeiry do Paul. Jego centrum stanowią kolorowe budynki w stylu kolonialnym. Jest też najmłodszym miastem Cabo Verde, gdyż status ten przyznano mu w roku 2010. Znajduje się w nim rodzinna destylarnia, w której grogue pozyskuje się za pomocą starego trapiche, działajacego jak przed czterystu laty. Baza noclegowa Paul >>
• Ponta do Sol to ponoć jedna z najstarszych osad Cabo Verde. To urocze miasteczko z kolorową zabudową, położone pośród zielonego, lecz dość surowego krajobrazu. Rozpościerają się tu wspaniale widoki na ocean i okoliczne szczyty. Ponta do Sol oferuje najszerszy wybór zakwaterowania w okolicy >>

Jeśli chcecie spędzić czas w południowej części wyspy, gdzie łatwiej choćby o kąpiel w oceanie, dobrym wyborem może okazać się wspomniane wcześniej Porto Novo. Nocleg możecie zarezerwować tu >>

Artykuł Zaskakujący Zielony Przylądek, czyli praktycznie o Cabo Verde pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Wyspę Santo Antao w całości tworzy materiał wulkaniczny, a jednak jej północ i południe to skrajnie różne światy. Niegdyś oddzielone nieprzebytym pasmem górskim, dziś połączone zaledwie dwiema krętymi drogami.

Część południowa to kraina płaska, sucha i jałowa. Gorące podmuchy wiatru unoszą wszechobecny pył sprawiając, że miejsce przywodzi na myśl pustynię. Głównym ośrodkiem tej części Santo Antão jest Porto Novo, w którego porcie, najważniejszym na wyspie, cumują statki płynące z innych wysp (głównie Sao Vicente >>). Porto Novo posiada prawa miejskie od 2005 roku, a okazałe budynki i promenady sfinansował rząd Luksemburga. I choć miasto położone jest nad oceanem, podobnie jak całe południe wyspy, sprawia wrażenie pustynnego. Szczególnie, gdy na archipelag dociera harmattan – gorący wiatr znad Sahary, niosący zanieczyszający pył. Zarezerwuj nocleg w Porto Novo >>

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Północno-wschodnia część Santo Antão

Droga wiodąca na północ to zaledwie 30 km, które przenoszą nas w przestrzeń skrajnie odmienną. Kamienisty, beżowy krajobraz ustępuje miejsca bazaltowym wzniesieniom. Północ jest królestwem strzelistych szczytów, soczyście zielonych, niemal pionowych zboczy, poszarpanych klifów i głębokich wąwozów. Drogi wiodą głębokimi rzecznymi dolinami, zwanymi ribeirami >>  Inne pną się wzdłuż grzbietów nad potężnymi urwiskami. Mimo wydawałoby się niegościnnych warunków, napotykamy osady ludzkie, wciśnięte między wulkaniczne ściany. Inne znów, położone bardzo wysoko, zdają się być uczepione stromych zboczy. Szczyty toną w ciężkich, szarych chmurach wzmagających niesamowitą, nieco ciężką atmosferę, by wieczorem zamienić się w istny Mordor :)

Nawet w tych nieprzyjaznych wydawałoby się warunkach, rozwinęły się urokliwe miasteczka jak Ponta do Sol, Ribeira Grande czy Coculi. Czas płynie w nich powoli, a kontakt ze światem zewnętrznym jest mocno ograniczony.

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Ponta do Sol

O świcie ruszamy z miasteczka Ribeira Grande drogą na północ. Trasa zawieszona na poszarpanym zboczu meandruje w górę na tle brunatno zielonego krajobrazu. Nad głowami widać spowite chmurami szczyty, a obok bezkres oceanu. Mijamy poszarpane skały, prowizoryczne boiska do piłki nożnej (za to z jakim widokiem!) i dosłownie dwóch pieszych i tyleż samochodów podczas dwugodzinnej wędrówki.

Ponta do Sol to ponoć jedna z najstarszych osad Cabo Verde. To urocze miasteczko z kolorową zabudową, położone pośród niegościnnego, surowego krajobrazu. „Słoneczny punkt”, jak można tłumaczyć jego nazwę, okazał się dla nas słoneczny tylko z nazwy. W pamięci pozostawił raczej ciężkie chmury, potężny wiatr i wzburzony ocean uderzający w zamglone klify. I wrażenie, jakby dalej nie było już nic.

Podobno Ponta do Sol przeżywa ostatnio boom budowlany. Planuje się budowę nowych mieszkań, dużego hotelu, a także kompleksu biur i banków. Wszystko to na potrzeby docierających tu  coraz częściej turystów. Zważywszy, że spotkałam ich bardzo niewielu, potrzeba ta nie wydaje się być jeszcze zbyt pilna. Może plany były więc nieco na wyrost i miasteczku uda się zachować spokojny charakter, przynajmniej jeszcze przez jakiś czas. 

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Informacje praktyczne:

• Na Santo Antao z innych Wysp Zielonego Przylądka dostaniemy się samolotem lub promem. Na regularne połączenie promowe możemy liczyć z Sao Vicente. Rejs trwa od 30 do 60 minut, w zależności od warunków pogodowych.
• Miasteczka Santo Antao mają coraz lepiej rozwiniętą bazę noclegową. W południowej części wyspy, niedaleko Porto Novo, udało nam się na dziko rozbić namiot. W części północnej nie jest to możliwe, gdyż każdy płaski fragment ziemi jest tu na wagę złota i mieszkańcy zagospodarowują go do swoich potrzeb.
• Z południowej części wyspy na północną bez problemu przeniesiemy się aluguerem (taksówką). Tu akurat ich funkcję najczęściej pełnią busy.
• Czas na wyspie najlepiej spędzać przemierzając fantastyczne Ribeiry
• Na wyspie mają zastosowanie także ogólne informacje, które możecie znaleźć tu >>

Gdzie nocować na Santo Antao:

Jeśli Waszym celem są wędrówki po ribeirach, warto poświęcić na nie kilka dni. Dlatego ważne jest, by miejsce noclegowe znajdowało się w ich pobliżu. Najdogodniejszymi punktami będą:

• Ribeira Grande (Povocao) – to przyjemne miasteczko pełne chaotycznych uliczek z nieco podniszczoną zabudową, ograniczone morzem i skalnym urwiskiem. Położone jest wzdłuż Ribeiry Grande i Ribeiry de Torre. Zarezerwuj nocleg w Ribeira Grande >>
• Paul (Vila das Pombas) – niewielkie miasteczko nad oceanem jest bramą do jednej z przepięknych ribeir, Ribeiry do Paul. Jego centrum stanowią kolorowe budynki w stylu kolonialnym. Jest też najmłodszym miastem Cabo Verde, gdyż status ten przyznano mu w roku 2010. Znajduje się w nim rodzinna destylarnia, w której grogue pozyskuje się za pomocą starego trapiche, działajacego jak przed czterystu laty. Baza noclegowa Paul >>
• Ponta do Sol to ponoć jedna z najstarszych osad Cabo Verde. To urocze miasteczko z kolorową zabudową, położone pośród zielonego, lecz dość surowego krajobrazu. Rozpościerają się tu wspaniale widoki na ocean i okoliczne szczyty. Ponta do Sol oferuje najszerszy wybór zakwaterowania w okolicy >>

Jeśli chcecie spędzić czas w południowej części wyspy, gdzie łatwiej choćby o kąpiel w oceanie, dobrym wyborem może okazać się wspomniane wcześniej Porto Novo. Nocleg możecie zarezerwować tu >>

Więcej zdjęć ze świata i z Polski znajdziecie na moim Instagramie. Zachęcam do obserwowania zwłaszcza, że zaczęłam niedawno i dopiero „rozkręcam się” na tym kanale :)

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

Wyspy Zielonego Przylądka – Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

W Ponta do Sol, Santo Antão

Artykuł Santo Antão – prawdopodobnie najpiękniejsza z Wysp Zielonego Przylądka pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Ribeira do Paul

Miasteczko Vila das Pombas (Paul) daje początek pięknej dolinie Paul, pokrytej uprawami trzciny cukrowej, bananowców i drzew chlebowych. W Paul co krok natykamy się na gwarne osady, wypełniające każdy możliwy ustęp skalny. Ribeira słynie z wyrobu narodowego trunku – grogu (grouge), a jeden z tutejszych trapiches (przyrządów do wyciskania soku z trzciny cukrowej) napędzany jest przez woły, jak za dawnych lat. Dolina pnie się dość stromo w górę, a pogoda zmienia się z minuty na minutę. Mijane wioski nikną w gęstej mgle, by za chwile odkrył je przebłysk słońca. Planowaliśmy dotrzeć do największej z nich, Eito. Wiedzieliśmy, że niejaka Sabine oferuje tam nocleg, z którego zamierzaliśmy skorzystać. Nasza mapa okazała się kiepskim nawigatorem. Eito minęliśmy nawet o tym nie wiedząc i wkrótce w ogóle straciliśmy punkt odniesienia. Widoki wynagradzały jednak nadrabianie drogi.

Do schowanego na uboczu domu Sabine, który dawno minęliśmy, pokierowali nas w końcu mieszkańcy doliny. Komunikacja nie przebiegała gładko, ale z czasem mieszanka hiszpańsko-portugalskiego z językiem gestów odniosła pożądany skutek. Gdy zapukaliśmy do domu Sabine odpowiedziała nam jednak cisza. Dowiedzieliśmy się, że pojechała załatwić jakieś sprawy i nie wiadomo kiedy wróci. Zdecydowaliśmy się zaczekać, tym bardziej, że zaczęło porządnie lać i nic nie zapowiadało szybkiej zmiany aury. Po około 3 godzinach Sabine wróciła, by poinformować nas, że z racji przeprowadzanego właśnie totalnego remontu mimo chęci, nie ma możliwości nas przenocować. Zaprosiła nas jednak do środka, poczęstowała herbatą i opowiedziała o tym, jak porzuciła szybkie, męczące życie w Niemczech na rzecz spokojnej egzystencji w dolinie na „końcu świata”. Od lat prowadzi tu pensjonat, a mieszkańcy Eito stali się dla niej niemal rodziną. Podziękowaliśmy Sabine za gościnę i ruszyliśmy z powrotem do Paul, by ostatecznie dotrzeć na noc do miasteczka Ribeira Grande. Niestety rozbicie namiotu w dolinie nie wchodziło w grę. Wśród stromych szczytów, każdy płaski kawałek ziemi jest na wagę złota i mieszkańcy od razu go zagospodarowują. Wynajęliśmy więc pokój w skromnym pensjonacie Residencial Alianca, w którym przyszło nam spędzić kolejne trzy noce.

Ribeira Grande – Coculi – Boca das Ambas Ribeiras

Wejście do doliny Ribeira Grande, soczyście zielone za dnia, o zmierzchu kojarzy nam się z Mordorem. To dość częste skojarzenie, towarzyszące nam na Santo Antão, a to za sprawą poszarpanych szczytów zawieszonych nad urwiskami, tonących tak często w gęstej mgle. Krajobraz kusi, więc wybieramy się tam nazajutrz. Dzień był dość słoneczny, jednak mroczny klimat całkowicie się nie ulotnił. Mijaliśmy domostwa, porozrzucane między polami uprawnymi i plantacjami bananów, by po około godzinie dotrzeć do Coculi – malutkiego, położonego w dolinie miasteczka, z charakterystycznym białym kościołem. Światło odbijające się od białej farby sprawia, że budowla widoczna jest już z daleka.

Po niespełna dwóch godzinach dotarliśmy z kolei do spinającego brzegi doliny akweduktu. Portugalczycy zbudowali go ponad 60 lat temu i wciąż doprowadza on wodę do doliny. Gdy dotarliśmy do wioski Boca das Ambas Ribeiras (ujście obu dolin), chcieliśmy ruszyć dalej wąską, rzadko uczęszczaną ścieżką. Zostaliśmy jednak zawróceni przez miejscowych ze względu na zbyt wysoki poziom wody.

Wyspa Santo Antão to kraina kontrastów. Południowa jej część przypomina niemalże pustynię, a na opady deszczu mieszkańcy muszą czekać nieraz bardzo długo. Górzysta część na brak opadów nie narzeka, na nadmiar czasem owszem. Zdarza się, że gromadząca się w dolinach deszczówka czyni drogi nieprzejezdnymi, a położone na zboczach wioski odcina od świata. Więcej zdjęć z Santo Antão >>

Dawne zatargi:

Burzliwe wydarzenia z historii Cabo Verde nie ominęły również tak odizolowanego miejsca jakim są ukryte w górach ribeiry. Pod koniec XIX wieku mieszkańców Ribeiry Grande i Ribeiry do Paul skłóciła kwestia reprezentacji wysp w zwierzchniej Portugalii. Sprawy zaszły na tyle daleko, że mieszkańcy Ribeiry Grande ruszyli uzbrojeni na swoich sąsiadów. Mieszkańcy Paul przewidzieli taki obrót sprawy i zniszczyli prowadzącą do miasteczka drogę, by nikt nie mógł zrobić im krzywdy. I choć okazało się to skuteczna formą obrony, mieszkańcy doliny musieli ponieść przykre konsekwencje zupełnego odcięcia od świata.

Przeczytaj więcej o historii archipelagu »

Popołudnie w ribeirach upłynęło nam pod znakiem socjalizacji z miejscową ludnością. W drodze powrotnej spotkaliśmy grupę okolicznych mieszkańców, którzy zareagowali na nas żywym zainteresowaniem. Niezobowiązująca pogawędka na środku drogi, przerodziła się w długie rozmowy okraszone  spożyciem sporych ilości lokalnego ponczu i grogu, a zakończyła domową gościną i wieczorną grą w karty przy dalszym akompaniamencie wspomnianych trunków. Do miasta chwiejnym krokiem dotarliśmy po zmroku.

Więcej zdjęć z Polski i ze świata znajdziecie na moim Instagramie. Zachęcam do obserwowania zwłaszcza, że zaczęłam niedawno i dopiero „rozkręcam się” na tym kanale :)

Noclegi w okolicy:

Na wędrówki po ribeirach warto poświęcić kilka dni, dlatego ważne jest, by miejsce noclegowe znajdowało się w ich pobliżu. Najdogodniejszymi punktami będą:

• Ribeira Grande (Povocao) – to przyjemne miasteczko pełne chaotycznych uliczek z nieco podniszczoną zabudową, ograniczone morzem i skalnym urwiskiem. Położone jest wzdłuż Ribeiry Grande i Ribeiry de Torre. Zarezerwuj nocleg w Ribeira Grande >>
• Paul (Vila das Pombas) – niewielkie miasteczko nad oceanem jest bramą do jednej z przepięknych ribeir, Ribeiry do Paul. Jego centrum stanowią kolorowe budynki w stylu kolonialnym. Jest też najmłodszym miastem Cabo Verde, gdyż status ten przyznano mu w roku 2010. Znajduje się w nim rodzinna destylarnia, w której grogue pozyskuje się za pomocą starego trapiche, działajacego jak przed czterystu laty. Baza noclegowa Paul >>
• Ponta do Sol to ponoć jedna z najstarszych osad Cabo Verde. To urocze miasteczko z kolorową zabudową, położone pośród zielonego, lecz dość surowego krajobrazu. Rozpościerają się tu wspaniale widoki na ocean i okoliczne szczyty. Ponta do Sol oferuje najszerszy wybór zakwaterowania w okolicy >>

Artykuł Ribeiry – zielone serce Cabo Verde pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Powstanie wysp (legenda)

Według miejscowej legendy, Wyspy Zielonego Przylądka powstały gdy bóg po stworzeniu świata, dumny ze swego dzieła, otrzepał ręce. Rzucone więc zostały na ocean niejako przypadkowo. Takie również okazały się ich losy. Terytorium to bardzo długo nie mogło bowiem decydować o sobie (aż do lat 70 XX wieku), a zależne było od rozgrywek państw z każdej strony Atlantyku.

Odkrycie i nazwa

Do XV wieku wyspy pozostawały nieodkryte, a także bezludne. Istnieje kilku potencjalnych pierwszych odkrywców, jednak oficjalne eksplorowanie archipelagu nastąpiło w latach 1455 – 61 i ma kilku portugalskich ojców. Warto tu nadmienić skąd w ogóle nazwa. Patrząc na niektóre z wysp nazwanie ich zielonymi wydaje się kiepskim żartem. Otóż nie jest ona związana z krajobrazem, lecz z sąsiadującym z wyspami wysuniętym na zachód punktem Afryki – senegalskim Przylądkiem Zielonym. Jeśli wybieracie się więc na wakacje i szukacie zielonych oaz na oceanie, niech nazwa Was nie zwiedzie ;)

Niewolnictwo

Kolonizacja nadeszła w roku 1462 wraz z pierwszymi osadnikami z Portugalii oraz Hiszpanii, którzy zamieszkali na najbardziej wówczas obiecującej z wysp – Sao Tiago. Zajęli się eksplorowaniem wyspy oraz jej uprawą. Oczywiście nie własnymi rękami, lecz sprowadzonych w tym celu niewolników. Po blisko stu latach na wyspie pracowało blisko 14 000 sprowadzonych siłą mieszkańców zachodniej Afryki. Gdy liczba niewolników na Zielonym Przylądku zadowoliła Portugalczyków, zaczęli szukać dla nich rynków zbytu a dla siebie zarobku. Wysyłali niewolników głównie do kolonii w Ameryce Południowej, tworząc z Cabo Verde niechlubną przechowalnię żywego towaru.

W tych specyficznych warunkach ludność pochodzenia europejskiego jak i afrykańskiego zawiązała wspólnotę i zalążek kreolskiego społeczeństwa. Kolejne pokolenia coraz bardziej utożsamiały się z miejscem, w którym przyszły na świat. Wraz ze wzrostem tożsamości nasilał się bunt przeciw Portugalskiemu zwierzchnictwu. Portugalia nadal czerpała zdecydowaną większość zysków wypracowaną przez rodowitych mieszkańców wysp, jednocześnie nie chcąc inwestować w jałowe wysepki. Apogeum niezadowolenia nadeszło podczas II wojny światowej, gdy portugalskie władze chciały powołać kilka tysięcy żołnierzy z ludności przymierającej głodem. Do niepodległości prowadziła jednak jeszcze długa droga, zwieńczona sukcesem dopiero w roku 1975.

Głód

Ziemia Wysp Zielonego Przylądka zawsze była jałowa, a uprawa roślin stanowiła tu wyzwanie. Sprawy nie ułatwiały suche, gorące wiatry. Najdłuższy zanotowany okres, gdy Wyspy nie dostały się pod wpływ opadów niesionych przez monsun to aż 18 lat!

Klęski głodu powracały niemal w każdym stuleciu, jednak apogeum nadeszło w latach 1773-76, gdy z głodu zmarło tu aż 44% populacji. Wiek XX to również nieurodzaj, susze i głód, przerywane krótkimi okresami względnego dobrobytu (choć to stwierdzenie na wyrost). Również obecnie przetrwanie upraw na Cabo Verde wiąże się z dużym nakładem pracy, której efekty nigdy nie są pewne.

Emigracja

W XIX wieku mieszkańcy Cabo Verde dołączyli do fali wielkiej emigracji do Ameryki Północnej, która trwała także w XX stuleciu. Dziś nie tylko emigracja, ale i praca na morzu sprawia, że życie kabowerdyjskich rodzin naznaczone jest rozłąką i tęsknotą.

Wszystkie te aspekty ukształtowały dzisiejsze pokolenie Kabowerdyjczyków, których większość żyje poza granicami swojego kraju. Życie pół miliona, którzy zostali, skupia się w miastach i miasteczkach i kawałek tej miejskiej rzeczywistości chcę tu przybliżyć.

Mindelo (Sao Vicente)

Swoista melancholia mieszkańców Cabo Verde wyraża się w muzyce, a stolicą muzyki jest Mindelo. Cóż, to właśnie tu przyszła na świat Cesaria Evora, a to zobowiązuje. Cesaria to chyba najbardziej znana na świecie artystka wykonująca mornę – nostalgiczny gatunek muzyki wywodzący się właśnie z Zielonego Przylądka. Odgłosy morny, jak i bardziej żwawej funany dobiegają wieczorem nie tylko z tutejszych barów, ale i mieszkań. Muzyka jest zresztą bardzo ważna dla mieszkańców pozostałych miast i wysp Cabo Verde.

Odniosłam jednak wrażenie, że Mindelo to nie tylko miasto muzyki, ale i sportu. Miejskim deptakiem mało kto tam powoli przechodził, a portowe nabrzeże zdominowane jest przez biegaczy w każdym wieku.

Mindelo przez długi czas pozostawało pod silnym wpływem Brytyjczyków, czego świadectwem jest angielska kolonialna zabudowa, a także klub golfowy, który był gospodarzem golfowych mistrzostw świata.

Baia das Gatas

Urokliwe miasteczko, gdzie nieopodal nie tak dawno wybudowanych, pustych domów przyjezdnych, leży wioska, w której ludzie od lat żyją tak samo »

Ribeira Grande (Santo Antão)

Miasteczko Ribeira Grande (Povocao), położone wzdłuż Ribeiry Grande i Ribeiry de Torre, to chaotyczne uliczki i podniszczona zabudowa ograniczona morzem i skalnym urwiskiem. Zalegające nad zboczem ciężkie chmury wzmagają i tak senną już atmosferę. Ożywia się ona podczas wieczornego festynu, na który mieliśmy okazję trafić. Wiatr niesie dźwięki muzyki przez całe miasto, a poncz i grogue leją się strumieniami. Zabawa kończy się nagle, około północy i miasto spowijają ciemności. Zapadłaby także cisza… gdyby nie monotonny warkot pobliskiego generatora, który w Residencia Alianca, gdzie spaliśmy, słychać dość wyraźnie. Już po pierwszej nocy odgłos staje się tak oczywisty, że przestaje zwracać na siebie uwagę, wtapiając się w rytm życia miasteczka.

Paul (Vila das Pombas) na Santo Antão

To niewielkie miasteczko nad oceanem jest bramą do jednej z przepięknych ribeir, Ribeiry do Paul. Jego centrum stanowią kolorowe budynki w stylu kolonialnym. Jest też najmłodszym miastem Cabo Verde, gdyż status ten przyznano mu w roku 2010. Patrząc jednak z europejskiego punktu widzenia, Paul pozostaje raczej urokliwym, niewielkim miasteczkiem. Znajduje się w nim rodzinna destylarnia, w której grogue pozyskuje się za pomocą starego trapiche, działajacego jak przed czterystu laty.

Porto Novo (Santo Antão)

Położone na południu Santo Antão, jest najbardziej zaludnionym miastem tej wyspy. Jest też punktem początkowym jej zwiedzania. To w tutejszym porcie, najważniejszym na Santo Antão, zatrzymują się statki płynące z Wyspy Sao Vicente. Porto Novo uzyskało prawa miejskie w 2005 roku, a okazałe budynki i promenady sfinansował rząd Luksemburga. Mimo, że miasto położone jest nad oceanem, sprawia wrażenie pustynnego. Zwłaszcza, gdy archipelag owiewany jest przez harmattan – gorący wiatr znad Sahary, niosący ze sobą zanieczyszający pył. Sprawia też wrażenie dobrze rozwiniętego,a mimo to boryka się z częstymi problemami z wodą.

Ponta do Sol

Miasteczko, które przypadło mi do gustu najbardziej, dlatego poświęcę mu oddzielny wpis :)

Espargos», Pedra de Lume» i Palmeirę», czyli miasteczka Wyspy Sal, zdążyłam opisać już wcześniej, pozostaje więc jeszcze:

Santa Maria

Chyba najmniej ciekawe miejsce, które odwiedziłam na Cabo Verde. Zetknęłam się z opinią, że miasteczko ma urok Dzikiego Zachodu. Cóż, próby odnalezienia tego klimatu okazały się w moim przypadku daremne.

Przez miasto prowadzą wprawdzie urokliwe uliczki, niestety większa jego część przypomina plac budowy. Wznoszone coraz to nowe hotele mają pomieścić wciąż liczniej tu przybywających turystów. To najbardziej komercyjny punkt na wyspach, w którym hotele ciągną się wzdłuż plaż (nie tak urokliwych jak myślałam), a ulice przemierzają zwartym szykiem wycieczki dość wiekowych Europejczyków. Jednocześnie nie zauważyłam, żeby można tu było przebierać w miejscach nocnych rozrywek, tak typowych dla nadmorskich kurortów. Trzeba się za to opędzać od zachodnioafrykańskich sprzedawców pamiątek, których nachalny styl handlu znacznie odbiega od spokojnego podejścia rodowitych mieszkańców wysp.

Być może potrzeba więcej czasu, by docenić walory Santa Marii, my jednak zdecydowaliśmy się poświęcić go odkrywaniu kolejnych zakątków wyspy.

Mimo, że miasto mnie nie zachwyciło, daleka jestem od piętnowania Santa Marii. W pewnym sensie należy jej wręcz kibicować, gdyż w dużym stopniu to właśnie od rozwoju turystyki będą zależały losy Republiki Zielonego Przylądka i jej mieszkańców. Dobrze oczywiście jeśli we wszystkim zostanie zachowany umiar.

Artykuł Wyspy Zielonego Przylądka – wyspy szczęśliwe? pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Senne krajobrazy Sao Vicente

Gorącymi, lecz wietrznymi uliczkami przechadzają się naprawdę nieliczni. Szczelnie pozamykane okna, ciemne nawet wieczorem, zdradzają, że domy stoją puste, czekając na powrót właścicieli. Kilka osób siedzi przed Take Away Atlanta. To jedyna czynna tu knajpa, oferująca także nocleg (poza sezonem również jedyny). Menu nie oferuje zbyt ciekawych dań, za to w cenach mocno „turystycznych”. Ponieważ rozstawienie namiotu nie bardzo wchodziło w grę,  skorzystaliśmy z noclegu. Z jedzenia już nie.

Baia das Gatas to miejsce nieco odrealnione. Rano budziło nas zawodzące miauczenie wysmarowanego na niebieskiego kota, który wyjątkowo upodobał sobie miejsce tuż pod naszym oknem.

Tutejsza laguna, naprawdę piękna, zachęca do zanurzenia się w jej wodach. Zwłaszcza w męczącym upale. Niestety, przemierzając jej sięgające kolan wody, można się raczej spocić niż orzeźwić. Dopiero po przejściu około kilometra możliwe jest jako takie zanurzenie.

To miejsce, gdzie nieopodal nie tak dawno wybudowanych, pustych domów przyjezdnych, leży wioska, w której ludzie od lat żyją tak samo. Wioska zbudowana z kamieni i baraków, gdzie egzystencja zależy od udanych połowów. To miejsce, gdzie w lazurowych wodach odbijają się ciemnozielone góry, nad którymi, mimo słonecznej pogody, prawie ciągle zalegają ciężkie chmury. Tu oczy mają prawdziwą ucztę.

Kreolsko-włoska gościnność

Rezygnując z menu oferowanego przez Take Away Atlanta, pozostaliśmy zdani na korzystanie z własnych zapasów. Pewnego dnia niestety krzesiwo odmówiło posłuszeństwa i o wrzątku mogliśmy tylko pomarzyć. Wokół wszystko zamknięte i tylko robotnicy remontujący dom na przeciwko dawali względną nadzieję. Gdy wybraliśmy się do nich po wrzątek okazało się, że w przeciwieństwie do okolicznych domów, ten nie był opuszczony.

Zamieszkiwał go Włoch, który po latach tułaczki po świecie, na Zielonym Przylądku znalazł swoje miejsce na ziemi. Znalazł też żonę, Jandirę, pochodzącą z Mindelo. Z większego miasta postanowili przenieść się na odludzie i teraz mieszkają tu we trójkę (z dzieckiem Jandiry). Wrzątku mieliśmy już pod dostatkiem, jednak nowo poznani znajomi kategorycznie stwierdzili, że pojawimy się u nich na obiedzie. I tak gorące kubki zamieniliśmy na kuchnię włoską w naprawdę dobrym wykonaniu. Nasi gospodarze nie mówili po angielsku. Znali kabowerdyjski, włoski i portugalski, czyli języki, których my, poza pewnymi zwrotami, nie rozumieliśmy. A jednak mój (też niezbyt dobry) hiszpański nieco ratował sytuację i tak mieszanka włosko-hiszpańsko-portugalska towarzyszyła nam do wieczora. Po raz kolejny język nie okazał się barierą. Zrozumieliśmy zaskakująco wiele.

I liczymy, że kiedyś, w Polsce uda nam się zrewanżować ;)

Artykuł Baia das Gatas – senna zatoka wśród gór pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Lata świetności Pedra de Lume:

Sprawiające wrażenie wyludnionego miasteczko, prosperowało świetnie w XVIII wieku, za sprawą intensywnego wydobycia soli. Pobierany tu surowiec pokrywał niegdyś zapotrzebowanie nie tylko całego archipelagu, ale eksportowano go do Afryki, Brazylii czy Stanów Zjednoczonych. To właśnie tak bogatym zasobom soli wyspa zawdzięcza swoją aktualną nazwę (wcześniej osadnicy ochrzcili ją Llana – płaska).

Tutejsze saliny powstały w kraterze wygasłego wulkanu. Dostać się do nich można przez wydrążony w 1804 roku tunel. Wkraczając do wnętrza krateru, ukazują się nam geometryczne, pooddzielane kamiennymi murkami słone jeziora w kolorach niebieskim, zielonym i różowym. Ich kolor zależy od tego, na jakim etapie procesu powstawania soli się znajdują. Jeden ze zbiorników jest zupełnie biały i gdyby nie czterdziestostopniowy upał, sprawiałby wrażenie wypełnionego śniegiem.

Jałowa kraina:

W roku 1985 zaprzestano eksploatacji salin i teraz pozyskana ilość surowca nie jest wystarczająca nawet dla samych mieszkańców wyspy. Pozostaje za to możliwość podziwiania nietypowego krajobrazu oraz pozostałości interesującej konstrukcji służącej wydobywaniu soli (przyjemność kosztuje 5 EUR od osoby). Chętni mogą także skorzystać z kąpieli w solance oraz z zabiegów upiększających. Dla mnie lepszą rozrywką był jednak spacer po jałowej okolicy, sprawiającej wrażenie zapomnianej przez świat.

Wrażenie takie sprawia zresztą zdecydowana większość obszaru Sal, o czym fanatycy pustkowi mogą przekonać się w ogólniejszej relacji z wyspy.

Artykuł Saliny Pedra de Lume – sól na Sal pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Miasto, jak to zwykle bywa, ma niejednolity charakter. Tu jednak kontrast jest bardzo zauważalny i aż trudno uwierzyć, że dwie, skrajnie różne części tworzą jedno Espargos. Zabudowa nowoczesnej jego strony ma charakter europejski. Czyste, proste bloki, banki, urzędy. Wszystko utrzymane w jednolitej kolorystyce. Mało to wszystko afrykańskie. Dusza miasta kryje się w starej jego części. Warto spędzić tu kilka dni, by poczuć ten specyficzny klimat. No właśnie, klimat miejsca… niełatwo go określić, odczuwamy go przecież subiektywnie. Dla mnie w każdym razie klimat Espargos to mieszanka dziennej senności, powolności, wręcz melancholii, z wieczornym ożywieniem i energią. Brukowane uliczki, niska, kolorowa zabudowa i jeszcze bardziej kolorowi ludzie, którzy nigdzie się nie spieszą. Tu nie ma do czego.

Miasteczko szczególnie dobrze prezentuje się z perspektywy baru Ziquipa (w którym z kelnerami dogadamy się po angielsku, co warto docenić).

Można przesiedzieć kilka godzin sącząc oszronione piwo (Strella – niestety z importu) i delektując się wszechogarniającym spokojem. Warto pozostać tak do wieczora, gdy atmosfera staje się całkiem inna. Nagle główny plac zapełnia się gwarnym tłumem, muzyka staje się głośniejsza, a ludzie bardziej rozmowni. Jakby energia tłumiona przez dzienny upał teraz znajdowała ujście. Jutro znów miasto obudzi się leniwe i pozostanie takie aż do zachodu słońca.

Gdzie nocować w Espargos?

W starej, czyli tej bardziej pożądanej części miasta, możemy wybierać między:

• Residencial Central – pokój 2 osobowy od 90 zł, bez śniadania
• Pousada Paz e Bem – pokój 2 osobowy od 90 zł, bez śniadania
• Casa da Angela – pokój 2 osobowy po lekkich negocjacjach (które nie są tu mile widziane) – 75 zł + niewielkie śniadanie w cenie

Czyli za cenę punkt dla Casa da Angela, za to w Residencial Central są nieco lepsze warunki i (jeśli to dla kogoś ważne) jest po prostu ładniej.

Jest jeszcze Hotel Atlantico, ale to już droższa impreza, ponoć nie do końca warta swej ceny.

Artykuł Espargos – W szparagowym mieście pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

W wiosce panuje senna atmosfera, a spokój zakłócają jedynie nieco zbyt nachalni sprzedawcy pamiątek. Nie jest ich jednak zbyt wielu.

Jeśli wylądujemy na Sal i chcemy zwiedzić inne wyspy, a nie mamy ochoty podróżować samolotem, odwiedzenie Palmeiry nas nie ominie. To bowiem jedyny port na wyspie i jedyne miejsce, gdzie dowiemy się kiedy i w jakim kierunku promu możemy się spodziewać w najbliższych dniach. Ponoć informacje takie dostępne są także w Espergos, niełatwo jednak do nich dotrzeć i z mojego doświadczenia, są raczej dość wybiórcze.

Z Espargos do Palmeiry możemy dostać się dwojako:

• pieszo (wolnym krokiem półtorej godziny, szybszym godzina).  Spacer, choć niedługi, może nieźle dać w kość osobom gorzej znoszącym upały. Po drodze nie ma co liczyć na choćby najmniejszy skrawek cienia.
• miejscową taksówką (aluqer). Większość samochodów prywatnych pełni tu przy okazji rolę aluqera, a transport oznacza zazwyczaj podwózkę na pace pickupa :)

Artykuł Senna Palmeira pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Pierwsze niespodzianki

Można natknąć się na opinię, że z dystansu wyspa wygląda jak plama ropy na oceanie i każdy, kto spodziewa się egzotycznego raju, przeżyje rozczarowanie. Z drugiej strony biura podróży zachwalają ciągnące się kilometrami plaże i gwarantowaną słoneczną pogodę (350 dni słonecznych w roku!). A prawda jak zwykle leży gdzieś pośrodku i zależy od upodobań i oczekiwań potencjalnych przyjezdnych. Moją przygodę z Cabo Verde zaczęłam właśnie od wyspy Sal i od razu odczułam, że poza 350 dniami słonecznymi jest jeszcze 15 pozostałych :)

Wstępnie mieliśmy lądować na Wyspie Boa Vista, lotnisko zostało jednak zamknięte z powodu silnej burzy. Lądowisko na Sal pozostało otwarte, przywitało nas jednak ulewą i niemalże powodzią. Następnego dnia wszystko wróciło do normy i po obfitym deszczu nie został nawet ślad.

Wyspa Sal i jej bezdroża

Sal to przede wszystkim wszechogarniające pustkowie. Płaski, jałowy krajobraz urozmaica kilka wzniesień wygasłych wulkanów. Z pewnością nie każdemu teren taki przypadnie do gustu, w mój jednak trafiał doskonale. Jeśli ktoś lubi wędrówki po piaszczystych, wietrznych bezdrożach i klimaty rodem z Marsa, niewątpliwie zachwyci się tym miejscem.

Krótka historia wyspy Sal

Sal nie jest oczywiście wyspą bezludną (choć oddalając się choćby kawałek od któregoś z miast, można odnieść takie wrażenie). Odkryta w 1460 roku, nigdy nie była przyjaznym miejscem do zamieszkania. Przybywający głównie z Portugalii i Hiszpanii osadnicy wybierali na swój nowy dom pozostałe części archipelagu (szczególnie Sao Tiago).

Do około 1850 roku wyspa liczyła ledwie setkę mieszkańców. Populacja powiększyła się wraz z założeniem przez przedsiębiorcę, Manuela Antonio Martins’a, prężnej firmy eksportującej sól. Po jej upadku Sal znów przebywała w izolacji, do czasu gdy Benito Mussolini wybrał ją na miejsce uzupełniania paliwa dla samolotów latających z Europy do Afryki. Z wybudowanego na wyspie lotniska korzystały także samoloty RPA (której w czasach apartheidu inne afrykańskie państwa odmawiały korzystania ze swoich lądowisk).

Dziś Sal czerpie zyski głównie z rozwijającej się turystyki. Wiejące tu silne wiatry stwarzają wspaniałe warunki dla coraz tłumniej przybywających surferów. Życie 20 tysięcy mieszkańców skupia się w sześciu niewielkich miasteczkach (Espargos, Pedra de Lume, Palmeira, Terra Boa, Murdeira i Santa Maria) każdym o nieco innym charakterze. Na dłużej warto zatrzymać się w leniwym Espargos, przede wszystkim w jego starej części >>

Plaże i saliny

Turystyczna Santa Maria nieszczególnie przypadła mi do gustu, ale może dlatego, że podczas mojego pobytu przypominała plac budowy. Okolica rekompensuje jednak braki samej miejscowości. Zwłaszcza rozległa Zatoka Murdeira o skalistym, poszarpanym podłożu, ciągnąca się aż do Monte Leao – wygasłego wulkanu budzącego skojarzenie z leżącym królem sawanny.

To również w Santa Marii i jej okolicach znajduje się najwięcej szerokich plaż pokrytych białym piaskiem, które niewątpliwie mogą przyciągać wszystkich spragnionych nadmorskiego wypoczynku.

Będąc na wyspie warto też odwiedzić saliny Pedra de Lume, położone w kraterze wygasłego wulkanu. Relacja i zdjęcia z Pedra de Lume >>

Noclegi na Sal

Spośród wysp Zielonego Przylądka to właśnie na Sal najczęściej kierują turystów biura podróży. Szczególnie pełen hoteli kurort Santa Maria przygotowany jest na obsługę zorganizowanych wycieczek.

Nic nie stoi jednak na przeszkodzie, by wybrać się na Sal na własną rękę, czego jestem doskonałym przykładem. Oferta noclegowa jest tu dość szeroka i z roku na rok coraz bardziej różnorodna. Nocleg na Sal możecie wybrać i zarezerwować tu >>

Choć jak wspomniałam Santa Maria oferuje przede wszystkim usytuowane wzdłuż plaży hotele, nie brakuje tu również apartamentów czy pokoi na wynajem. Tu możecie zapoznać się z aktualną ofertą wolnych miejsc i zarezerwować nocleg >>

Stolica wyspy, Espargos, dysponuje dużo węższym zapleczem noclegowym niż turystyczna Santa Maria. Wybierając pokój warto według mnie skupić się na tych położonych w kameralnej, starszej części miasta. Zależy to oczywiście od indywidualnych upodobań. Propozycje noclegów w Espargos znajdziecie tu >>  

Z Sal na inne wyspy

Kiedy znużą nas już wędrówki po spalonych słońcem bezdrożach i zapragniemy skorzystać z uroków innych wysp, drogi mamy dwie. Samolot – wyjście droższe i niezwykle proste (komunikacja lotnicza działa bardzo sprawnie i z wyspy na wyspę dostaniemy się migiem). Prom – rozwiązanie sporo tańsze i jakże nieprzewidywalne :) Aby przemieścić się gdziekolwiek drogą morską, musimy udać się do portu w Palmeirze i zapytać kiedy i dokąd odpływa najbliższy statek. Nie liczmy, że znajdziemy jakiekolwiek rozkłady kursów. Nie radzę także obierać konkretnego celu podróży (chyba, że możemy pozwolić sobie na dni lub tygodnie czekania). Jeśli zależy nam na czasie, dowiedzmy się kiedy odpływa najbliższy statek (przy odrobinie szczęścia będzie to jeszcze tego samego dnia) i zdajmy się na los. My w ten sposób dotarliśmy przez Sao Vincente >> na Santo Antao >> Chyba nie mogliśmy trafić lepiej.

Przed odjazdem jeszcze rzut oka na Sal w czarnobieli:

Artykuł Wyspy Zielonego Przylądka – wulkaniczne pustkowia Sal pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.

Egzotyczne mogą nam się wydać sklepowe półki świecące pustkami, na których królują puszkowane parówki i fasola. Na takie natkniemy się jednak tylko wówczas, gdy na którąś z wysp dawno nie zawitał prom (nam zdarzyło się to akurat na początku podróży)..

Dla poszukiwaczy smaków znajdzie się jednak kilka ciekawych owoców i przede wszystkim królowa tutejszych potraw – catchupa. To taki schabowy Wysp Zielonego Przylądka, tyle, że oparty na kukurydzy. I to nie zwykłej kukurydzy, lecz tak zwanej hominy corn. Spuchnięte, nieco klejące ziarna zawdzięczają swój unikalny smak specjalnej technice obróbki. Najpierw namacza się je w ługu lub kwasku cytrynowym, w celu zmiękczenia powłoki, następnie myje, by usunąć nadmiar roztworu wraz z zewnętrzną warstwą ziarna.

Podana w eleganckiej knajpce, czy w przydrożnym barze, nam smakowała wyśmienicie. W założeniu Catchupę serwuje się w trzech wariantach: jako wersję biedaka (przeważnie gotowana kukurydza, fasola, ziemniaki i zioła), bogacza (do której dodawana jest ryba, kurczak, czy kiełbasa) oraz catchupa grelhada (usmażone składniki, które kucharz miał pod ręką). W praktyce właściwie i tak ciężko poznać, co się trafiło :) Gotowe danie przyjmuje formę mniej lub bardziej zbitej, pożywnej papki, ukrytej nieraz pod sadzonym jajkiem. Proces przygotowania świeżej catchupy jest bardzo czasochłonny, dlatego warto zamówić ją sporo wcześniej. W niektórych knajpach smaży się jednak tylko przygotowane wcześniej składniki. Wówczas danie ląduje na stole niemal natychmiast. Naszą pierwszą i zarazem najlepszą catchupę zjedliśmy w nieco obskurnym barze w Porto Novo. Oto i ona!

Catchupa

Aha, zwolennicy miejscowych przysmaków powinni odwiedzić Praię, stolicę Cabo Verde. Tam, w przeciwieństwie do innych miasteczek, znajdziemy spory wybór ulicznego, pysznie wyglądającego żarełka.

Artykuł Catchupa – królowa kuchni Zielonego Przylądka pochodzi z serwisu Szwedacz.com: Agnieszka Szwed - fotografia i podróże.